| 13.10.2026 12:10 |
(Üye)
|
Soru : 1. İşlem Tarihinde TL'ye Çevirme ve Kayıt Zorunluluğu
Kanun ve Madde No: 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu, Madde 215 ("Türkçe Tutma ve Türk Parası Kullanma Zorunluluğu").
Açıklama: Bu maddenin 2/a fıkrasında "Kayıt ve belgelerde Türk para birimi kullanılır. Belgeler, Türk parası karşılığı gösterilmek şartıyla, yabancı para birimine göre de düzenlenebilir..." hükmü yer alır. İşletmelerin dövizli işlemleri gerçekleştirdikleri günün kuru (TCMB döviz alış kuru) üzerinden TL'ye çevirerek yasal defterlerine kaydetmelerinin hukuki dayanağı doğrudan bu maddedir. [1, 2, 3, 4]
2. Dönem Sonu Değerleme ve Kur Farklarının Hesaplanması
Kanun ve Madde No: 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu, Madde 280 ("Yabancı Paralar").
Açıklama: Bu madde, kasadaki yabancı paraların, dövizli banka hesaplarının, alacak ve borçların dönem sonlarında (geçici vergi ve yıl sonu dönemlerinde) hangi kur ile değerleneceğini düzenler. Maddede "Yabancı paralar borsa rayici ile değerlenir... Yabancı paranın borsa rayici yoksa, değerlemeye uygulanacak kur Maliye Bakanlığınca tespit olunur..." denmektedir. Maliye Bakanlığı da her yıl yayınladığı tebliğlerle bu kurun TCMB döviz alış kuru olacağını netleştirir
bu madde kalktı mı daha doğrusu tl ekstre tutma zorunluluğu devam ediyor mu kalktıysa ilgili maddeyi rica ederim
Cevap : 1-VUK 215 ve devam eden maddeler.
2-Vergi Usul Kanununun 280 inci maddesinde, yabancı paraların borsa rayici ile değerleneceği ve bu hükmün yabancı para ile olan senetli veya senetsiz alacaklar ve borçlar hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir.
Geçici vergi uygulamasına ilişkin olarak yayımlanan 217 seri no.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği’nin “3.1 Yabancı Paraların ve Yabancı Para Cinsinden Olan Borç ve Alacakların Değerlemesi” başlıklı bölümünde; değerlemenin T.C. Merkez Bankasınca Resmi Gazete’de geçici vergi döneminin kapandığı tarih itibariyle yayımlanan döviz alış kurları esas alınarak yapılacağı belirtilmiştir.
Ayrıca 283 no’lu VUK Genel Tebliğinde belirtildiği üzere, kasada mevcut yabancı paralar efektif alış kuru ile diğer kaydi paralarla dövizli borç ve alacaklar döviz alış kurları ile değerlenecektir.
217 Seri nolu GVK Genel Tebliği ve 283 Seri nolu VUK Genel Tebliği uyarınca;
Kasadaki mevcut yabancı paralar efektif alış kuru ile; Yabancı para cinsinden her türlü alacak ve borçlar ile yurt içi veya yurt dışındaki banka hesaplarında yer alan yabancı paralar döviz alış kuru ile değerlenecektir.
|
İSTANBUL SERBEST MUHASEBECİ
